Būselik ve Nihāvend aynı dizinin farklı perdelere göçürülmüş biçimleri midir?
Arel–Ezgi nazariyesinde Būselik basit makām, Nihāvend ise Būselik’in rāst perdesi üzerindeki şeddi olarak açıklanır. Tarihî tarifler ve klâsik eserler birlikte incelendiğinde ise iki makām arasında yalnız karār perdesine dayanmayan önemli farklar ortaya çıkar.
Bu bölümde:
— Būselik’in Hüseynî edāsıyla tarihî ilişkisini
— Būselik’in iki lâhnî seyir tarzını
— Çargâh perdesinin Būselik’te merkez ve kalış perdesi hâline gelişini
— Nihāvend edāsının rāst dışında farklı perdelerde de gösterilebilmesini
— Nihāvend-i Kebîr anlayışını
— Būselik ve Nihāvend’in tîz bölgedeki farklı yönelişlerini
— İki makāmın terkîb oluşumundaki farklı vazifelerini
— Abdülbākî Nāsır Dede’nin Būselik ile Nihāvend’i neden ayrı makāmlar arasında gösterdiğini
ele alıyoruz.
Būselik ile Nihāvend aynı aralıkları kullanabilse de aynı yapının farklı perdelere göçürülmüş biçimleri değildir. Būselik’te üçüncü perde belirgin bir merkez hâline gelebilir ve makām, terkîblerin kuruluşunda perde düzenini değiştiren bir vazife üstlenir. Nihāvend ise başlı başına ve farklı perdelerde gösterilebilen tanınabilir bir edā meydana getirir.
Makamlar ve Terkibler: Bir Nazariyat Podcasti
Hazırlayan ve sunan: Prof. Dr. Emrah Hatipoğlu
Bize Buradan Eşlik Edin:
“Makamlar ve Terkibler” serisine aşağıdaki bağlantılardan abone olabilir, yeni bölümlerden anında haberdar olabilirsiniz:
YouTube:
YouTube Music:
Spotify:
Apple Podcasts:
Gelenekli mûsikîmizin nazarî hakikatlerini sesten kalbe, kalpten arşive taşıma gayretine bu platformlar üzerinden de ortak olabilirsiniz.
Nazarî birikimin sesli süzgecinde buluşmak dileğiyle...
Bu podcast serisi, Prof. Dr. Emrah Hatipoğlu’nun “Makāmlar ve Terkîbler” kitabındaki nazarî ilkeler doğrultusunda, eğitim ve bilimsel tahlil amacıyla hazırlanmıştır.